Στις παρυφές της πρωτοπορίας



Η άνοιξη του 1999 υπενθυμίζεται συχνά πυκνά ως μία καλή εποχή. Η κάθοδος στα ανοικτά γήπεδα μπάσκετ ήταν σημαντικό προνόμιο, που γινόταν σε συχνότητα κατά την οποία θα οδηγούσε, όπως και έκανε, σε απάτη: επρόκειτο να συμβαίνει πάντα. Αλλά δεν έγινε.
Ασφαλώς και δεν πρόκειται να ποινικοποιηθεί αυτή η αφέλεια. Άνθρωποι μεγαλύτεροι σε ηλικία και πιο έμπειροι στις καταστάσεις της ζωής την πάτησαν σε πιο σημαντικά ζητήματα από το να νομίζουν ότι θα παίζουν μπάσκετ κάθε μέρα.

Η άνοιξη του 1999 είχε τη Ζαλγκίρις Κάουνας πρωταθλήτρια Ευρώπης. Την Πέμπτη εκείνη ήταν η πρώτη και μάλλον η τελευταία φορά που είδα ένα παιχνίδι στην τηλεόραση και το άκουσα στο ραδιόφωνο. Ήταν ένα κλασικό ραδιόφωνο-κασετόφωνο και την περιγραφή εκείνη, από τον «Sport FM», του Νίκου Παπαδογιάννη, δεν την έγραψα απλώς, αλλά την άκουγα κάθε μέρα μέχρι να φύγω για καλοκαιρινές διακοπές. Εκείνη ήταν η τελευταία φορά που το Final-4 της Ευρωλίγκας έγινε Απρίλη. Θαρρείς πως ό,τι ακουμπάνε οι Λιθουανοί, στην περίπτωση που βρίσκουν τον τρόπο να είναι ανώτερο, είναι καταδικασμένο να πετύχει.

Μετά τη Ζαλγκίρις Κάουνας του 1999 το ευρωπαϊκό μπάσκετ άλλαξε. Οι θεοί πείστηκαν με την ανάγκη και οι επιθέσεις μειώθηκαν. Μπορεί η ίδια ομάδα να διελύθη εις τα εξ ων συνετέθησαν, όμως η παρακαταθήκη της ήταν πελώρια. Το είδος της, ωστόσο, δεν γινόταν να αντιγραφεί. Η σύγκριση με την τωρινή ομάδα, που έχει για προπονητή τον Σαρούνας Γιασικεβίτσιους, είναι αναπόφευκτη. Ειπώθηκε ακόμα ότι δεν αποτελείται από τόσο ικανούς καλαθοσφαιριστές, που μόνο να σε πιάσει χάχανο γίνεται, ειδικά αν δεις το ρόστερ εκείνης της ομάδας. Αλήθεια: Ντάριους Μασκολιούνας, Νταΐνιους Αντομάιτις, δύο Ζουκάουσκας, Μιντάουγκας και Εουρέλιους, Γίρι Ζίντεκ, Μάριους Μπασίσκας, Γκέντριους Γκούστας, δύο Μασιούλις, Αρτούρας και Τόμας, Κεστούτις Σεστόκας. Πλην του Σαούλιους Στομπέργκας, ο οποίος έκανε καριέρα στη Δύση, ελάχιστοι ήταν οι παίκτες που κατάφεραν να παίξουν στο εξωτερικό, δηλαδή έξω από τα όρια της Λιθουανίας. Μπορεί να υπήρχαν δύο εντυπωσιακοί Αμερικανοί, αλλά ο ένας ήταν κολεγιόπαιδο μόλις τρία χρόνια πριν και δεν κατάφερε να παίξει όπως θα ήθελε στο ΝΒΑ λόγω ύψους, ο Τάιους Έντνι, και ο άλλος ήταν ένας ξεπεσμένος βετεράνος του ΝΒΑ, που μπορεί να είχε παίξει τελικούς με τους Ορλάντο Μάτζικ τέσσερα χρόνια πριν, όμως δεν θύμιζε σε κάτι εκείνο τον παίκτη. Το 1999 ο Άντονι Μπούι ήταν 36 χρόνων και έπαιξε μέχρι τα 39 του, περνώντας από τρεις ελληνικές ομάδες και παίζοντας την αμέσως επόμενη χρονιά στην ΑΕΚ, βοηθώντας την να πάρει το Κύπελλο Σαπόρτα σε έναν εντυπωσιακό τελικό απέναντι στην Κίντερ Μπολόνια, στην οποία έπαιζε ο Σαούλιους Στομπέργκας. Αυτή η ομάδα έβαλε 79,5 πόντους στην Ευρωλίγκα εκείνη τη χρονιά, νίκησε τον Ολυμπιακό 87-71 και την Κίντερ Μπολόνια 82-74, σε ένα παιχνίδι που ως επί το πλείστον ήταν μονόμπαντο. Η συγκομιδή τώρα δεν μοιάζει μεγάλη, αλλά τότε ήταν μυθική: ο προηγούμενος τελικός, Κίντερ-ΑΕΚ, είχε λήξει 58-44! Η Ζαλγκίρις αναμφισβήτητα άλλαξε το ευρωπαϊκό μπάσκετ και ο Γιόνας Καζλάουσκας, ένας προπονητής-φιλόσοφος, πρωτοπόρος έστω και μέσα από τα ελαττώματά του, όπως το ότι δεν είχε τη βαλκανική, ας πούμε, οξύνοια για να κρίνει τι χρειάζεται να γίνει μέσα σε ένα ματς ειδικών συνθηκών, πρέπει να κρίνεται για αυτήν την περιμετρική όραση και όχι για τα επιμέρους. Η έλλειψη κοινωνικής εξυπνάδας δεν σε καθιστά χαζό, απλώς περισσότερο δυσπρόσιτο.

Ο Σαρούνας Γιασικεβίτσιους, βέβαια, ήταν ένας γκαρντ οξύνους, που μερικές φορές νομίζεις ότι έπαιζε το δικό του παιχνίδι. Η εθνική Λιθουανίας του 2003 ήταν ένα σπάνιο διαμάντι για το ευρωπαϊκό μπάσκετ και η κατάκτηση του χρυσού μεταλλίου στο Ευρωμπάσκετ της Σουηδίας ήρθε πολύ λογικά. Η θητεία του Σάρας σε σπουδαίους προπονητές ήταν πολύ ωφέλιμη: Δεν πήρε μόνο τη γνώση, που ο Ζέλιμιρ Ομπράντοβιτς του έδωσε στον Παναθηναϊκό, αλλά και την εβραϊκή πονηρία, που έβγαινε τόσο από τον Πίνι Γκέρσον όσο και από τον Ντέιβιντ Μπλατ στη Μακάμπι Τελ Αβίβ. Ο Σάρας είναι βεβαίως Λιθουανός, έχει θητεύσει στο κολέγιο, οπότε όλη αυτή η κατάσταση δημιουργεί ένα ελκυστικό όσο και εκρηκτικό μείγμα. Πέρυσι, στις 20 Μαΐου, ο Γιασικεβίτσιους έγινε viral, για λόγο πολύ κοντινό στο μπάσκετ, αλλά όχι για το μπάσκετ. Ήταν 20 Μαΐου διότι ο Λεωνίδας είχε το μπάτσελόρ του και ρώτησα τον Σπύρο, που έγινε μετά από μία εβδομάδα ο κουμπάρος του, αν είχε δει τι είχε πει σε δημοσιογράφο που τον είχε ρωτήσει για ποιο λόγο έδωσε άδεια στον Ογκούστο Λίμα ενώ η περίοδος βρισκόταν στα play off και δεν είχε πειστεί ότι τα γεννητούρια της γυναίκας του ήταν μία καλή δικαιολογία. Λίγες μέρες αργότερα, γράφτηκε αυτό

Όταν η Μάντσεστερ Σίτι κατέκτησε το πρωτάθλημα με το γκολ του Σέρχιο Αγκουέρο επί της ΚΠΡ, ο αρχηγός της, Βενσάν Κομπανί, ρωτήθηκε αν αυτή ήταν η κορυφαία στιγμή στη ζωή του. Ο Κομπανί απάντησε ότι η κορυφαία στιγμή στη ζωή του ήταν ο γάμος του και η γέννηση του παιδιού του και, σε ό,τι αφορά το πρώτο σκέλος, δεν αποφεύχθηκαν τα γέλια. Ο Γιασικεβίτσιους την προηγούμενη Πέμπτη έμοιαζε ο πιο ευτυχισμένος άνθρωπος στον κόσμο και δάκρυσε από χαρά. Αναρωτιέμαι αν θα έδινε πριν τον τέταρτο προημιτελικό άδεια στον Αγκούστο Λίμα, όπως επίσης κι αν, όταν γεννήθηκε το παιδί του, ένιωσε κατ’ αυτόν τον τρόπο. Σίγουρα, δεν υπάρχει σύγκριση, όμως αυτό που δεν μπορώ να φανταστώ είναι η επιτόπια έκσταση, αυτή που νιώθεις όταν εξασφαλίζεις το εισιτήριο για το Final-4, διαλύοντας μία ομάδα που είτε δεν συνήθιζε να χάνει ημιτελικούς, από το 2012 και έπειτα, είτε, όταν έγινε, όπως το 2014, συνέβη με πολύ κόπο και βγάζοντας την ψυχή του αντιπάλου της στο πέμπτο παιχνίδι της σειράς. Μία ομάδα η οποία έχει παίξει σε τέσσερις τελικούς τα τελευταία έξι χρόνια, απέχοντας μόνο το 2014 και το 2016. Η Ζαλγκίρις έπαιξε το υπέροχο λιθουανικό μπάσκετ, διανθισμένο με τα στοιχεία που ο Γιασικεβίτσιους έχει στο σκληρό δίσκο του, παίζοντας σε οργανισμούς του υψηλότερου επιπέδου, κατακτώντας πολλά πολλά τρόπαια και όντας, μάλλον, στην πεντάδα της Ευρωλίγκας από τότε που υπάρχει το Final-4 ή, στη χειρότερη περίπτωση, πρώτος αναπληρωματικός πόιντ γκαρντ. Μπορεί να βγάζει θυμό σε κάποιους, αλλά είναι καταπληκτική η προοπτική να τον έχουμε πολλά χρόνια μαζί μας.

Τουλάχιστον ο ημιτελικός της με τη Φενέρμπαχτσε είναι ένα παιχνίδι που δεν χάνεται. Η Ζαλγκίρις του 1999 έκανε τον Ολυμπιακό και την Κίντερ να φαντάζουν γερασμένες ομάδες, που θέλουν οπωσδήποτε ρεκτιφιέ. Το κάνουν αυτό οι Λιθουανοί, που όταν πετυχαίνει το μπάσκετ που παίζουν μοιάζουν με τον Γιούρι Γκαγκάριν σε σύγκριση με τον υπόλοιπο κόσμο το 1961. Παγέχαλι, φώναξε ο Γκαγκάριν, τη στιγμή που το ταξίδι του πρώτου ανθρώπου έξω από τη Γη ξεκινούσε. Φύγαμε. Το ίδιο μπορεί να φώναξε σε ανύποπτη στιγμή ο Σάρας. Η προοπτική ενός τελικού με την ΤΣΣΚΑ Μόσχας προκαλεί ηλιόλουστη σαγήνη.
Στις παρυφές της πρωτοπορίας Στις παρυφές της πρωτοπορίας Reviewed by Λευτέρης Ελευθερίου on 4:02 PM Rating: 5

No comments:

Powered by Blogger.