Η θέση της στωικότητας

Το παρόν δεν είναι αθλητικό κείμενο. Θα μπορούσε να είναι, μια και οι φωτογραφίες παραπέμπουν στο μπάσκετ, αλλά δεν είναι. Δεν πρόκειται για μία ηρωική πράξη ή μία σειρά από επιτεύγματα και επώδυνες ήττες. Σε αυτήν την περίπτωση, η κίνηση είναι απλώς η αφορμή.


Πρόκειται για ένα παιχνίδι στην κανονική περίοδο του ΝΒΑ τη σεζόν 2013-14. Οι Λος Άντζελες Λέικερς υποδέχθηκαν τους Σακραμέντο Κινγκς στο «Staples Center». Μετά τη χαμένη βολή του Ντάρεν Κόλισον και το σκορ να παραμένει στο 29-24 υπέρ των Κινγκς, ο Κάρλος Μπούζερ πήρε το ριμπάουντ και έδωσε στον Κόμπε Μπράιαντ, ο οποίος από τη στιγμή που πήρε την μπάλα είχε 3,6 δευτερόλεπτα. Πέρασε το κέντρο και βρέθηκε αριστερά, οπότε ήταν δεδομένο ότι θα σούταρε (ο Κόμπε ήταν σχεδόν πάντα δεδομένο ότι θα σούταρε, ακόμα και αν είχε 4 συμπαίκτες ελεύθερους). Όλοι οι παίκτες της βασικής πεντάδας των Κινγκς είχαν μαζευτεί γύρω του. Πιο πίσω από όλους ήταν ο Καρλ Λάντρι.



Ο Κόμπε γύρισε προς τα δεξιά και αμόλησε την μπάλα με ένα σπάσιμο της μέσης. Τέτοιες φάσεις ήταν η απόδειξη ότι δεν τον ένοιαζε η στατιστική του. Ο παίκτης με τα περισσότερα σουτ στην ιστορία του μπάσκετ δεν είχε τέτοια προβλήματα. Το σουτ, πολύ βεβιασμένο κατά βάση, ήταν άστοχο, αν και πήγε αρκετά καλά. Ο Μπράιαντ απέφυγε με προσποίηση τον παίκτη που είχε μπροστά του και με σπάσιμο εκείνον που ήταν δίπλα του. Οι υπόλοιποι τρεις πήδηξαν.

Στη φωτογραφία από πάνω ο Καρλ Λάντρι έχει κυκλωθεί με κόκκινο. Στη φωτογραφία από κάτω ο κίτρινος ανεξίτηλος όντως και εικονικός μαρκαδόρος επίσης τον καθιστά το πιο σημαντικό πρόσωπό της. Και ο Καρλ Λάντρι πηδάει. Δεν υπάρχει λόγος, απολύτως κανένας, να το κάνει, αλλά πηδάει. Θέλει να κόψει την μπάλα.



Δεν υπάρχει λόγος να το κάνει. Για να έφτανε την μπάλα θα έπρεπε να πηδήξει δύο μέτρα οριζόντια. Ο κύκλος της μπάλας και του χεριού του, στις φωτογραφίες που έφτιαξε το theringer αποκλειστικά για ένα θέμα που αφορά αποκλειστικά στον παραλογισμό του Κόμπε και για τις οποίες δεν εγείρω αξιώσεις πνευματικών δικαιωμάτων, δείχνει ξεκάθαρα την πάσα αλήθεια. Ακόμα και εδώ υπάρχει ένα κωμικό πνεύμα, η τάση για αθέλητη κωμωδία την οποία δεν μπορείς παρά να λατρέψεις.

Ο Κόμπε Μπράιαντ, με όλες τις ικανότητές του, ήταν ένας αθλητής με παράλογη αυτοπεποίθηση. Ο Καρλ Λάντρι, όχι. Τι τον ώθησε να πηδήξει για την μπάλα; Ήταν συνειδητή επιλογή; Τι μπορεί να σημαίνει αυτή η κίνηση για τον άνθρωπο;

Η στωικότητα στηρίζεται στην εναρμόνιση της ανθρώπινης φύσης με την παγκόσμια φύση. Ο στωικός άνθρωπος, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά τη σχολή που ίδρυσε ο Ζήνων ο Κιτιεύς, ζει με βάση τη φύση του σε συνδυασμό με τη συμπαντική λογική, μία πορεία που οδηγεί στην Αρετή, με αποτέλεσμα όλα τα υπόλοιπα, είτε προκαλούν ευχαρίστηση ή στενοχώρια, να είναι αδιάφορα. Η εναρμόνιση με τη φύση, παρ’ όλα αυτά ασφαλώς γίνεται να χρησιμοποιηθεί ως άλλοθι. Το θέμα είναι τι ακριβώς είναι η στωικότητα. Στο παράδειγμά μας, ποια είναι η αίσθηση που έχει ο Καρλ Λάντρι όταν πηδάει; Είναι κάτι που συμβαίνει ενστικτωδώς; Είναι μία απόφαση που λαμβάνει, χωρίς να τον απασχολεί το αποτέλεσμα, εναντιώνοντας, δηλαδή, εαυτόν στη φυσική, η οποία ζητά αποτέλεσμα αλλιώς δεν αναγνωρίζει την ενέργεια; Πρέπει να είναι το ένα ή το άλλο. Ακόμα και αν πρόκειται, όμως, για απλή παρόρμηση, ο Λάντρι δίνει ένα μάθημα. Μπορεί να συμβαίνει από τα βάθη της ίδιας της υπόστασής του, να είναι απλώς μία κίνηση η οποία ήταν αυτονόητη στα παιδικά χρόνια, πριν η λογική αρχίσει να πρυτανεύει και το «δεν γίνεται» μαζί με αυτήν. Αλλά το «δεν γίνεται», σε αυτήν την περίπτωση, ανήκει σε μία ιδιαίτερη κατηγορία καταστάσεων. Η οποία, αν με ρωτάτε, είναι πιο εμπνευσμένη από όλους τους λόγους και τα τσιτάτα που εκπορεύονται από την απύθμενη μη σοβαρή προσέγγιση του «δεν υπάρχει δεν μπορώ, υπάρχει δεν θέλω». Μόνο ότι δεν γίνεται, ότι είναι απίθανο, κατατάσσει τη συγκεκριμένη κίνηση σε μία άλλη κατηγορία, η οποία δεν ανήκει στη νόηση του προστατευμένου είδους. Ο Λάντρι δεν το έκανε για να δοκιμάσει αν γίνεται. Το έκανε παρ’ όλο που ήταν σίγουρος πως δεν γινόταν. Βρίσκω κάτι ρομαντικό σε αυτό, πολύ περισσότερο από το να υπήρχε έστω και η παραμικρή πιθανότητα να συμβεί. Αν υπήρχε τέτοια περίπτωση, θα ήταν πολύ πιο εντυπωσιακό, αλλά δεν θα αναδείκνυε αυτό το αίσθημα της ματαιότητας, που υπάρχοντας μάλλον εμποδίζει ακόμα και τις καταστάσεις που ίσως να κατορθώναμε να φτάσουμε.


Ακόμα και αν ο Λάντρι, λοιπόν, ενήργησε χωρίς επίγνωση της πράξης, πάνω στην άψη της στιγμής, ήταν μία κατάσταση που, όπως έγραψε και ο δημοσιογράφος του theringer στο συγκεκριμένο κείμενο, σε κάνει να θέλεις να είσαι όσο περισσότερο Καρλ Λάντρι μπορείς. Να ζεις σε αρμονία με τη φύση όχι αφαιρώντας αλλά προσθέτοντας, ξεχωρίζοντας ποιες είναι αυτές οι καταστάσεις που ακόμα και αν δεν γίνεται να τις πετύχεις έχει απλώς τρομερό ενδιαφέρον να τις προσπαθήσεις, αφού βρίσκονται στο πεδίο σου, ακόμα και αν δεν σου αρέσουν καθόλου, ακόμα και αν συνιστούν τρομερή αγγαρεία. Από καθ’ έδρας κήρυγμα ασφαλώς δεν υφίσταται, υπό την έννοια ότι ο λαντρισμός μου αφορά σε μηδενικό ποσοστό. Δεν είμαι καν σίγουρος ότι θα μπορούσα να κάνω παρέα με τέτοια άτομα, χωρίς να βιώνω καθ’ εκάστη περιφρόνηση και ζήλια αναμεμιγμένες. 
Η θέση της στωικότητας Η θέση της στωικότητας Reviewed by Λευτέρης Ελευθερίου on 11:30 AM Rating: 5

No comments:

Powered by Blogger.