Η μουσικότητα της καθαρεύουσας


Προϊόντος του χρόνου, ό,τι μαθαίνεις είναι ότι η μεταφορά της κριτικής σε ό,τι και αν αντικρίζεις δημιουργεί το εχέγγυο της μοναξιάς. Οδηγεί καταρχάς στην ντροπή, να σου αρέσει το ανομολόγητο.
Θεωρώντας πως ό,τι σου αρέσει συνήθως γίνεται η βάση σου, με την οποία επιλέγονται οι άνθρωποι που σε συντροφεύουν, το πρόβλημα διογκώνεται, αφού το κρυπτόν εκδηλώνεται πεπιεσμένο. Σε οδηγεί σε μονοπάτια στενά, στα οποία η εκδήλωση ομοιάζει ποινικό αδίκημα και η ηδονή που είναι ακατέργαστη και δεν ευοδώνεται στην οργασμική έκρηξη σε ταράζει. Στον κόσμο που η πληροφόρηση δικαίως αντικατέστησε τη γνώση, όπως ο 20ος αιώνας έγινε επιτέλους ο αιώνας του ανθρώπου, διώχνοντας από την πλάτη του μπόλικα υπολείμματα από τον Μεσαίωνα, που, προφανώς, ήταν μία εποχή θρησκολαμβάνουσα, το αληθινό πρόβλημα της ψυχαγωγίας είναι ότι πρέπει να στοιχειοθετείς κριτική για ό,τι βλέπεις και, εφόσον αυτή έχει θετικό πρόσημο, να επιτρέπεις στον κοινωνικό εαυτό σου να του αρέσει. Όσο για εκείνα τα τρανταχτά γέλια στον «Ηλίθιο και τον Πανηλίθιο» και εκείνο το βούρκωμα στις αμερικάνικες ταινίες με χορούς αποφοίτων; Δεν θέλεις ούτε να το σκέφτεσαι.

Για να μην υπάρξει παρεξήγηση, η παράσταση «Εις Ελευθερίαν», ένα κείμενο γραμμένο από την Ελεωνόρα Σταθοπούλου και διασκευασμένο στη σκηνοθεσία από τη Μαρία Αιγινήτου, που παίζεται στο ΚΕΤ (Κύπρου 91Α και Σίκινου, Κυψέλη), κάθε Σάββατο και Κυριακή στις 21:00, πιθανώς ανήκει στο πάνω ράφι εκείνης της κατάστασης που θεωρούμε ποιότητα. Ήδη το γραπτό εγχείρημα θεμελιώνει του λόγου το ασφαλές, εις ευήκοον εκείνων που ανταμώνουν με τις μάχες των μυαλών τους, θεωρώντας πως έχουν πασαπόρτι στην υψηλή πνευματική τάξη (για την οποία, ας με συγχωρήσει ο αναγνώστης που έτυχε να αναγνωρίζει την επανάληψη, απλώς δεν μπορώ να σταματήσω να γράφω). Ωστόσο, όπως συμβαίνει με τις ανεξήγητες καταστάσεις, η αρέσκεια απλώς σε κάνει να αποφεύγεις την αυτοκτονία, αφού ενεργοποιεί τους μηχανισμούς του παρακάτω. Είναι η επιθυμία για το νέο και το διαφορετικό, το οποίο δοκιμάζεις και αν μπορεί να εντυπωθεί μέσα σου, να σεμνύνεσαι επειδή αυτό είναι άξιο, έχει καλώς. Η κατανόηση, παρ’ όλα αυτά, όταν γίνεται μηχανική κίνηση, σε βάζει σε διαδικασία να μην είναι το θέμα η χαρά και η αρέσκεια. Η κατανόηση γίνεται τροχοπέδη στα σχέδιά σου, όχι διότι δεν είναι απαραίτητη αλλά, διότι πρέπει να συμβαίνει κάθε ώρα και στιγμή. Πρόκειται για ένα κοινωνικό πουριτανισμό, μέσα σε όλα, στη δίνη του οποίου βρίσκεσαι, απαιτώντας, όπως στην αντέγκληση με ένα πρόσωπο που ο χρόνος αντίδρασης είναι μηδαμινός (και που, παρά την έμφαση στο κουλτουρέ, καρατομείται με χυδαίο τρόπο ένας από τους πρώτους κανόνες της κουλτούρας: το να μη μιλάς αν ο άλλος δεν έχει τελειώσει), έτσι θέλεις να καταλαβαίνεις κατευθείαν ό,τι παρακολουθείς. Γίνεται πρόβλημα επειδή, όπως ο μουσικός που αντιλαμβάνεται τη μουσική ως επιστήμη βρίσκεται συνεχώς να τυρρανίζεται από το φανατισμό του αυτιού του, ο θεατής απομακρύνει ό,τι είναι ανοίκειο. Ακόμα και αν, όπως συμβαίνει τα Σαββατοκύριακα στο Κέντρο Ελέγχου και Τηλεοράσεως, είναι οικείο με έναν τρόπο που δεν αφήνει περιθώρια για αμφισβήτηση, μόνο που δεν εξηγείται τόσο εύκολα.

Μαθαίνοντας ότι υπήρξε αλλαγή της τελευταίας στιγμής σε έναν από τους δύο ανδρικούς ρόλους, η Τάνια Παλαιολόγου, ο Γιώργος Σταυριανός και ο Λάμπρος Παπαγεωργίου έχουν χημεία, σαν να είναι κομπανία που έχει παίξει σε παραστάσεις επί δεκαετία και που διαμένουν μαζί σε κοινόβιο. Στην περίπτωση αυτή, η διαφορά τους, από τα χαρακτηριστικά του προσώπου ως το καλούπι, καθίσταται μαγνητιστική για το θεατή, θαρρείς και οι τρεις πήγαν μαζί για οντισιόν με τη διατακτική ένταση να μην παίξει ο ένας δίχως τον άλλο. Επίσης, το μυστικό της παράστασης, που θα μπορούσε να είναι αποτρεπτικό, πιστέψτε με, είναι αποτρεπτικό μόνο όταν το διαβάζεις ως επιγραφή και όχι όταν το παρακολουθείς και ακούς. Γίνεται συγκινητικά κρυστάλλινο και σε οδηγεί με τη λάμψη του φωτός καθ’ όλη τη νόστιμη (ούτε με πολλές θερμίδες, ούτε μηδέν οξέα μηδέν λιπαρά) διάρκειά της.

Στο τέλος, όπως όλα τα όμορφα πράγματα, ένα μυστικό φωλιάζει μέσα σου. Το αφήνεις να κατασταλάξει για να γεμίσει τα πλεμόνια σου και νιώθεις την τύχη που νιώθει ο άνθρωπος που είδε κάτι που του αρέσει, ακόμα και αν δεν είναι το χρυσελεφάντινο άγαλμα του Δία. Από εκεί και ύστερα, είναι η δουλειά σου να βρεις τον εαυτό σου σε ό,τι σου φάνηκε ακατανόητο, αν σου φάνηκε κάτι και να απολαύσεις τη ρέουσα αρχιτεκτονική των χεριών και των σωμάτων, με εγκεφάλους που έχουν δεθεί με την ίδια διάφανη κλωστή για να παίρνουν τις ίδιες εντολές. Μερικές φορές είναι συγχρονισμένη κολύμβηση και μερικές, μαύρη κωμωδία, αλλά το ωραιότερο τρικ είναι ότι σε κάνουν να πιστεύεις ότι αυτοσχεδιάζουν και ότι από τύχη ο αυτοσχεδιασμός δημιουργεί την ίδια συγχορδία.


Όταν τελείωσε, αναγνώριζα ότι έμαθα κάτι. Δεν με ένοιαζε τι ήταν αυτό, μια και η πεποίθηση ότι αργά ή γρήγορα θα δηλώσει την παρουσία του, είναι ισχυρή και ακλόνητη. 
Η μουσικότητα της καθαρεύουσας Η μουσικότητα της καθαρεύουσας Reviewed by Λευτέρης Ελευθερίου on 5:06 PM Rating: 5

No comments:

Powered by Blogger.