Το τίμημα της ανθρωπιάς



Ο Λεονάρντο Ντι Κάπριο ασχολείται όλη την ώρα με τα δέντρα. Τα νερά, τους πάγους, των ελαφιών τα κέρατα. Πολλοί από εμάς έφτασαν στο σημείο να βροντοφωνάξουμε «μπουουου» όταν έλαβε ανά χείρας το χρυσό αγαλματάκι για τον ρόλο του στο οικολογικό Revenant του Ινιαρίτου. Για κάποιο λόγο αυτό το αμερικανάκι, το οποίο όσο μεγαλώνει γίνεται ολοένα και πιο σωστός Μακαρονάς, δεν κοιτάει εκεί που κοιτάνε οι άλλοι. Καλά καλά, δεν θυμάμαι να με κοίταξε στα μάτια, να πήρε εκείνο το γοητευτικά spooky ύφος του Τζακ Νίκολσον, ασχέτως αν βρίσκομαι στην άλλη άκρη του πλανήτη και να μου είπε «Τράβα ψήφισε ρε κακομοίρη».

Update: Τελικά το έκανε, απλώς δεν πέρασε από μπροστά μου. Anyway, δεν έχει την παραμικρή σημασία.

Η CIA πάντως, ξέρει. Θα ήταν μάλλον ανόητο από μέρους μου να πω το αντίθετο, δεν υπάρχει και κάτι που δεν ξέρει και σίγουρα ξέρει περισσότερα από μένα, που ξέρω ελάχιστα. Στη λίστα με τις 20 πολυπληθέστερες χώρες στον κόσμο, υπάρχουν τέσσερις που ξεχωρίζουν διότι έχουν κάτι κοινό. Πρόκειται για τις τέσσερις χώρες με τον μεγαλύτερο ρυθμό αύξησης του πληθυσμού. Και οι τέσσερις βρίσκονται στην Αφρική: Νιγηρία, Αιθιοπία, Αίγυπτος, Δημοκρατία του Κονγκό. Ακόμη κι αν ο μέσος όρος θνησιμότητας είναι μεγάλος, το αποτέλεσμα δεν αλλάζει. Σε 20 χρόνια σε αυτές τις 4 χώρες θα ζουν συνολικά 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι. Το 1/9 του πληθυσμού του πλανήτη εκείνη την εποχή.


Εδώ και ένα σημαντικό διάστημα έχω ανοίξει παρτίδες με έναν ειδικό σε γεωπολιτικά θέματα. Δυσκολεύομαι αρκετά να παρακολουθήσω τις αναζητήσεις του, ωστόσο έχω καταλήξει στο αμέσως πιο σημαντικό ζήτημα που θα ξεσπάσει. Μέσα στις επόμενες δεκαετίες, ένα νέο μέτωπο γεωπολιτικού debate θ’ ανοίξει, αν δεν έχει ανοίξει ήδη, χωρίς κανείς να μπορεί να προδιαγράψει το επίπεδο και την σφοδρότητα των αντιπαραθέσεων μέσα σε αυτό το πλαίσιο.

Η ραγδαία αλλαγή επιδείνωση του φαινομένου του λιώσιμου των πάγων των πόλων, ιδίως της Αρκτικής, έρχεται να φέρει συγκρούσεις σε διπλωματικό-διαπραγματευτικό επίπεδο στο αγαπημένο σπορ της ανθρωπότητας: την ανεύρεση και την εκμετάλλευση πόρων. Φυσικά, ούτε λόγος για τις επιπτώσεις στο περιβάλλον. Ειδικά αυτό το θέμα έχει πολύ πλάκα: Υπάρχουν δέκα χώρες οι οποίες στέκονται γύρω γύρω από τον Βόρειο Πόλο και περιμένουν καρτερικά να λιώσουν οι πάγοι για να ξαμολύσουν από τις βαρκούλες τους μέχρι τις δεξαμενές άντλησης πετρελαίου. Μιλάμε για κανονικούς γύπες, όπως αυτοί οι εντυπωσιακοί του Λούκυ Λουκ με λαιμούς σαν σπαστά καλαμάκια.


Ο λόγος για τον οποίο γράφω όλα τα παραπάνω δεν είναι ο πλανήτης αλλά ο ίδιος ο άνθρωπος. Και νιώθω βαθύτατα προβληματισμένος από την διάβρωση που υπόκειται ο πρωταγωνιστής μας, ιδίως αυτός που έχει αυξημένη ανθρωπιστική συνείδηση. Το έργο είναι χιλιοπαιγμένο: Παρά τις θυσίες, το πείσμα και την ευλαβική τήρηση της επίτευξης του στόχου, το αποτέλεσμα είναι απογοητευτικό. Εγκατάλειψη. 

Πάνε μερικές εβδομάδες που είδα για πρώτη φορά την ταινία-ντοκιμαντέρ του Σεμπαστιάο Σάλγκάντο «Το Αλάτι της Γης». Και από τότε προσπάθησα αρκετές φορές να μελετήσω τον εκπληκτικό αυτόν φωτογράφο. Το σοκ που ένιωσα όταν εγκατέλειψε οριστικά τον άνθρωπο μετά τα όσα βίωσε στην τεράστια καριέρα του, ήταν απερίγραπτο. Εντελώς αβοήθητος πλέον, πίστεψα και ίσως τώρα συνεχίζω να πιστεύω, πως η ανθρωπότητα δεν έχει την παραμικρή ελπίδα να επιζήσει κάτω από νορμάλ συνθήκες, ή έστω κάτω από συνθήκες ανεκτές, όπως αυτές που γνωρίζουμε τα τελευταία 60 χρόνια όταν και ολοκληρώθηκε ο Δεύτερος Μεγάλος Πανζουρλισμός της Ανθρωπότητας.


Η ψυχική ζημιά που υπέστη μετά από 40 χρόνια κραυγής είναι ανυπολόγιστη. Ο Σαλγκάντο εξακολουθεί να έχει ψυχή εξαιτίας της γυναίκας του, μίας θρασύτατης βραχύσωμης Βραζιλιάνας, η οποία παρουσιάζεται σαν ένας ακλόνητος βράχος. Ένας εξουδετερωτής συναισθημάτων, απορροφητήρας της αρνητικής ενέργειας του άντρα της. Η Λέλια για 40 χρόνια μεγάλωνε τα παιδιά του Σεμπαστιάο, το ένα εκ των οποίων με σοβαρά κινητικά και όχι μόνο προβλήματα, μανάτζαρε τη δουλειά του άντρα της και παράλληλα φρόντιζε να τον υποστηρίζει με οποιονδήποτε γνωστό και άγνωστο τρόπο. Στο τέλος, όταν ο Σαλγκάντο έγινε σωστό κουρέλι, ένα αμίλητο φάντασμα, η Λέλια έδωσε και πάλι στην οικογένεια λόγο ύπαρξης. Έναν ανώτερο σκοπό, ανώτερο από την αγάπη που ενέπνευσε τον Σεμπαστιάο, την αγάπη για τους ανθρώπους.

Ο Σεμπαστιάο δεν είναι πια ο ίδιος. Δεν θα μπορούσε να είναι. Ο στόχος έχει αλλάξει. Αγαπούσε κάποτε τους ανθρώπους, τώρα προσπαθεί ν’ αγαπά το περιβάλλον, θέλοντας να επουλώσει την ψυχή του. Μάλιστα η προσπάθεια που γίνεται πλέον από την οικογένεια φτάνει μυθικές διαστάσεις, αναδασώνοντας πάνω από 2.500.000 τροπικά δέντρα μέσα σε ελάχιστα χρόνια. Η ουσία είναι όμως πως μέσα στο τελευταίο κεφάλαιο της αφήγησής του, ο Σαλγκάντο αποκαλύπτει πλέον την πραγματική του διάθεση απέναντι στους ανθρώπους: Δεν θέλει να τους βλέπει πλέον ούτε ζωγραφιστούς.


Την ώρα που ο πλανήτης παρακολουθεί την πολλοστή μεταναστευτική κρίση, την διαμάχη των τρομοκρατικών δυνάμεων με τις χώρες του δυτικού κόσμου (κτλ κτλ), όλα τα παραπάνω συμβαίνουν και οι καλύτεροι από εμάς, απλώς τα παρατάνε αηδιασμένοι. Σαφώς δεν τίθεται θέμα διαχωρισμού ή διαμόρφωσης ατζέντας σχετικά με την όποια προσωπικήπροτεραιότητα των ζητημάτων. Το θέμα ήταν, είναι και θα παραμείνει η παντελής απουσία των ευαισθητοποιημένων ανθρώπων, αυτών που επιδιώκουν να εμπνεύσουν και όχι για επιβάλλουν άποψη. Εν τέλει το τίμημα του να είσαι άνθρωπος είναι πολύ βαρύ...

Στον ρόλο του Properman ο Σπύρος Δαρσινός

Το τίμημα της ανθρωπιάς Το τίμημα της ανθρωπιάς Reviewed by Σπύρος Δαρσινός on 1:47 PM Rating: 5

No comments:

Powered by Blogger.