Η πειθαρχία της ελευθερίας



Οι αποφάσεις λαμβάνονται διότι, επιφανειακά, πρέπει να ληφθούν. Αυτό που ελπίζεις, είναι να έχεις πάρει τη σωστή. Μερικές φορές, όμως, παίρνεις μία απόφαση απλώς για να την πάρεις. Για να ξεφύγεις από το σημείο που είσαι.  Θεωρείς ότι βουλιάζεις και για αυτό είσαι αναγκασμένος να προσπαθήσεις να αλλάξεις κάτι.

Προσωπικά, λόγω τεμπελιάς περισσότερο, εδώ και πολλά χρόνια βρίσκομαι στο σημείο της θεώρησης των καταστάσεων ως αυτοκινούμενων. Δηλαδή, ότι οι αλλαγές είναι μία κατάσταση που συμβαίνει από μόνη της. Ο άνθρωπος, δηλαδή, που ψάχνει, δεν χρειάζεται να κάνει κάτι άλλο από το να εναρμονίσει τον εαυτό του με τη ροή. Εφόσον αυτό συμβεί, τότε έχει κατευθείαν το ρόλο εκείνου που ρωτάει και που προσμένει για απαντήσεις. Η ζωή παίρνει το χρόνο της και, κάποια στιγμή, σου εμφανίζει την αγριότητα ή το μαλακό πεδίο της αλήθειας της.

Τις προάλλες χάζεψα μία φωτογραφία στο facebook. Ήταν μία φίλη, η οποία έκανε βόλεϊ στο τένις κορτ. Η επιρροή της με σημάδεψε αργά. Φράσεις όπως, «μόνο όταν πειθαρχείς είσαι πραγματικά ελεύθερος» και λέξεις όπως «υπέρβαση» και «κίνητρο» έκαναν την εμφάνισή τους. Η φίλη μου, όπως και κάποια άλλα κορίτσια που γνωρίζω, βρίσκεται στη διαδικασία δίαιτας. Αν με ρωτάτε, σοφά πράττει. Όχι υπό την έννοια της εικόνας που πρέπει να έχει- και είναι κάτι που με αφορά μόνο στο βαθμό του θεατή- αλλά και σε ό,τι αφορά το αντίβαρο μίας ζωής που δεν τηρείται το μέτρο. Και το «μέτρο» είναι μία πολύ πονηρή πρόθεση. Διότι η έννοιά του... απαγορεύει την απαγόρευση. Το «μέτρο» δεν είναι ένα... μέτρο. Το βάθος του υπερτονίζει μία προσωπικότητα που βρίσκεται σε γαλήνη και ισορροπία. Αλλά πρέπει να θυμόμαστε πόσο το απεχθανόμαστε, για να κατανοήσουμε ότι είμαστε θύματα: αυτό που μας πλάσαραν ως μέτρο, ήταν, στην πραγματικότητα, διάφορα «stop» σε αυτά που πρέπει να κάνουμε. Δεν αναφέρομαι στο σύστημα, αλλά στον τρόπο ανατροφής. Αυτές οι απαγορεύσεις οδήγησαν στις σπατάλες μας και αυτές οι σπατάλες έχουν συνέπειες. Φθάνεις σε ένα σημείο που προσπαθείς να θυμηθείς ποιον πραγματικά ήθελες να τιμωρήσεις με αυτά που έκανες: έναν ανολοκλήρωτο έρωτα; Τους γονείς σου; Τους συμμαθητές σου; Τις συνήθειες της ζωής σου; Το ίδιο το μέτρο ή, τέλος πάντων, ό,τι είναι αυτό που σου πλάσαραν ως μέτρο και απλώς αποδέχθηκες την έννοιά του; Δεν είναι βέβαιο. Η αντίδραση σε ό,τι ήταν αυτό που σου απαγορεύθηκε να κινηθείς, πάντως, σε φέρνει στο σημείο που πρέπει να απαγορεύσεις εσύ στον εαυτό σου. Να είσαι πιο σκληρός από εκείνον που σου απαγόρευσε. Όσο το σκέφτομαι (τόσο από την πλευρά εκείνου που οι κινήσεις του σε έκαναν να αντιδράσεις, όσο και από τη δική σου, που βρέθηκες σε διαστολή μόνο και μόνο παίζοντας το παιχνίδι του εγωισμού και του χατιριού), τόσο αντιλαμβάνομαι ότι πρέπει να βρίσκεσαι σε επίπεδο βουδιστικής νιρβάνας για να τα καταφέρεις. Πρέπει, δηλαδή, ως δεύτερο πρόσωπο, να παρουσιάζεις την απαγόρευση ως προτροπή στο πρώτο, εκείνο των έμμεσων συμφερόντων σου, προκειμένου να το κάνεις να σε υπακούει θεωρώντας ότι το ίδιο παίρνει τις αποφάσεις. Αν αυτό είναι ένα παιχνίδι απάτης- και, πραγματικά, μοιάζει με τέτοιο- νομίζω ότι παίρνεις απαντήσεις για τον τρόπο που μία κοινωνία γίνεται προηγμένη. Ο σεβασμός και η εκτίμηση του δεύτερου τελειώνουν με την ανυπακοή του πρώτου. Και η ανυπακοή του πρώτου αποσυνθέτει το σεβασμό και την εκτίμηση μέσα του. Του φταίνε τόσο πολύ όλοι, που στη στιγμιαία κατάχρηση, στην οποία νιώθει ως θύμα, γνωρίζει το θύτη του. Όταν, ωστόσο, οι καταχρήσεις αθροίζονται, έχει ξεχάσει τους θύτες. Και βρίσκεται περιθωριοποιημένο, αποστασιοποιημένο, μέχρι να του δημιουργηθεί η νέα ελπίδα. Για να αξιοποιηθεί αυτή, θέλει ξανά προτροπή. Απευθύνεται, λοιπόν, σε επαγγελματίες, ανθρώπους που θα του πουν τι να κάνει και τι να μην κάνει και, λόγω αξιώματος, ο εγκέφαλος θα δώσει εντολή να τα λάβει ως προτροπή. Οι φίλοι δεν ανήκουν σε αυτήν την κατηγορία. Χρειάζεσαι επαγγελματία, άρα χρειάζεσαι κάποιον από τον καπιταλιστικό κόσμο που θα σου υποδείξει αυτά που καταλαβαίνεις μόνος σου και απλώς θα σου χρυσώσει το χάπι, λέγοντάς σου, στο τέλος, ότι η προσπάθεια που απαιτείται είναι λιγότερη από αυτή που φαντάζεσαι. Κάτι που θα καταλάβαινες και μόνος σου, αρκεί να την ξεκινούσες. Στην περίπτωση του ειδικού, ωστόσο, αυτό που κερδίζεις είναι ο σεβασμός των παρακείμενων. Η αναγνώριση ότι η προσπάθειά σου γίνεται στα σοβαρά. Είναι λυπηρό ότι πρέπει να κάνεις φροντιστήριο ακόμα και για το να αδυνατίσεις, αλλά είναι μία πραγματικότητα. 


Η ελευθερία και η ασυδοσία δεν έχουν συγγένεια. Απλώς η δεύτερη είναι σωσίας της πρώτης. Μοιάζουν πάρα πολύ.Ελευθερία δεν είναι να γράφεις τον κόσμο στα παλαιότερα των υποδημάτων σου. Είναι να έχεις βρει τον τρόπο μίας κάποιας ανεξαρτητοποίησης μέσα από τους κανόνες του κόσμου. Υπάρχει μία σπάνια κατηγορία ανθρώπων (και εδώ μπορώ να μιλήσω με σιγουριά για μία κατηγορία, όσο και αν σιχαίνομαι την κατηγοριοποίηση σε είδη) που είναι αυτοκινούμενη. Είναι self-motivated, όπως λένε και οι Άγγλοι. Ο παράγοντας που τους κινεί είναι η δική τους επιτυχία και έχουν μία βέβαιη ενστικτώδη γνώση: ουδείς μπορεί να τους παρακινήσει ή να τους κατακρίνει με χειρότερο τρόπο από ό,τι το κάνουν οι ίδιοι. Μιλάμε για πρωταθλητές και, μπαίνοντας στο σκοτάδι του εαυτού τους, ανθρώπους που τείνουν προς την ελευθερία περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο. Ζουν σε έναν κόσμο που τέμνεται με τον πραγματικό, αλλά που δεν είναι ονειροπόλος με την έννοια του ρομαντισμού. Αν ρομαντισμός αποκαλείται το κίνημα που μοιάζει με ζαχαρωτό και ρέει σαν σοκολάτα- για αυτό, άλλωστε και έχει ποινικοποιηθεί: ο ρομαντικός, κατευθείαν, είναι κάποιος που δεν έχει σχέση με την πραγματικότητα.

Αυτό που χάνουν οι αυτοκινούμενοι, είναι η χαρά: δεν μπορούν να είναι χαρούμενοι. Τα όνειρά τους έχουν σκιές. Οι στόχοι τους γίνονται εμμονές. Η νίκη τους είναι λύτρωση, ανακούφιση, αλλά όχι χαρά. Είναι δεδομένο ότι αναρωτώμενος πώς θα νιώσεις όταν φθάσεις ενώπιος ενωπίω στο μεγαλείο, δεν θα το φτάσεις. Όπως και, όταν το φτάσεις, μπορεί να βιώσεις λύτρωση ή ανακούφιση, αλλά δεν θα είσαι ποτέ πραγματικά χαρούμενος.

Νομίζω ότι, στην ούγια, είναι θέμα επιλογής. Αλλά ότι δεν έχεις δικαίωμα να επιλέξεις πότε θα επιλέξεις. 
Η πειθαρχία της ελευθερίας Η πειθαρχία της ελευθερίας Reviewed by Λευτέρης Ελευθερίου on 8:34 PM Rating: 5
Powered by Blogger.